Autobusem i trolejbusem przez lubelskie osiedla 1945–1989 (Mit Bus und Oberleitungsbus durch die Wohnsiedlungen von Lublin 1945–1989)

In Polnisch

Położony na wschodzie Polski Lublin został niebywale rozbudowany w okresie powojennym. Miasto znacznie powiększyło się o wielkie, nowe dzielnice mieszkaniowe. Jednocześnie rozwinął się układ drogowy, a także stanowiąca krwiobieg miasta komunikacja miejska. Autobusy i trolejbusy Ikarus, Jelcz, San, Skoda i ZIU, choć już dawno zniknęły z lubelskich ulic, są z sentymentem wspominane, gdyż przez lata zapewniały mieszkańcom miasta dojazd do zakładów pracy czy miejsc nauki.

Autorzy książki dotarli do setek stron szerzej nieznanej, archiwalnej dokumentacji i napisali szczegółową, pasjonującą opowieść o szybkim i żywiołowym rozwoju Lublina. Twarde fakty i liczby zostały urozmaicone ciekawostkami z pełnych emocji relacji prasowych. Powstała książka zawierająca pierwszy kompleksowy opis historii lubelskiej komunikacji, rok po roku, w całej epoce PRL-u. Nie brakuje faktów, tabel i informacji o liniach, taborze i rozwoju miejskiego transportu. Uwzględniona w niej została także rozbudowa sieci ulicznej – od bruków po dwujezdniowe, asfaltowe arterie. Część opracowania poświęcono powstawaniu osiedli mieszkaniowych, spinając w chronologiczną całość budowę wszystkich największych osiedli Lublina, w tym: ZOR, LSM, Kalinowszczyznę, Czechów i Czuby. Od ścian murowanych z cegły, przez wielki blok żerański, aż po budownictwo wielkopłytowe w systemach OWT i W-70.

Miłośników komunikacji miejskiej i pasjonatów transportu ucieszą niepublikowane dotąd zdjęcia lubelskiego taboru z lat 70. i 80., wykonane przez zagranicznych autorów. Z kolei zainteresowanych historią rozbudowy Lublina i budownictwa mieszkaniowego zaciekawią archiwalne fotografie z czasów budowy osiedli, w tym LSM, Czechowa i Czubów.

Lublin, im Osten Polens gelegen, erlebte nach dem Krieg ein beispielloses Wachstum. Die Stadt expandierte rasant und es entstanden große neue Wohngebiete. Gleichzeitig wurde das Straßennetz ausgebaut, ebenso wie der öffentliche Nahverkehr, der die Lebensader der Stadt bildete. Obwohl die Busse und Oberleitungsbusse von Ikarus, Jelcz, San, Skoda und ZIU längst aus Lublins Straßen verschwunden sind, werden sie in guter Erinnerung behalten, da sie den Einwohnern den Zugang zu Arbeit und Bildung ermöglichten.

Die Autoren des Buches förderten Hunderte von Seiten größtenteils unbekannter Archivdokumente zutage und verfassten eine detaillierte und fesselnde Geschichte über Lublins rasante und dynamische Entwicklung. Harte Fakten und Zahlen wechseln sich mit interessanten Anekdoten aus emotionalen Presseberichten ab. Das entstandene Buch enthält die erste umfassende Darstellung der Geschichte des öffentlichen Nahverkehrs in Lublin, Jahr für Jahr, während der gesamten kommunistischen Ära. Es bietet zahlreiche Fakten, Tabellen und Informationen über Linien, Fahrzeuge und die Entwicklung des städtischen Verkehrs. Auch die Entwicklung des Straßennetzes – von befestigten Straßen bis hin zu Schnellstraßen und asphaltierten Verkehrsadern – wird ausführlich beschrieben. Ein Teil der Studie widmet sich der Entwicklung von Wohnsiedlungen und verknüpft chronologisch den Bau aller großen Wohnsiedlungen Lublins, darunter ZOR, LSM, Kalinowszczyzna, Czechów und Czuby. Von Backsteinmauern über den großen Żerań-Block bis hin zur Großflächenbauweise der OWT- und W-70-Systeme.

Begeisterte des öffentlichen Nahverkehrs und des Verkehrswesens werden von bisher unveröffentlichten Fotografien des Lubliner Rollmaterials aus den 1970er- und 1980er-Jahren, aufgenommen von internationalen Fotografen, begeistert sein. Wer sich für die Geschichte der Stadterweiterung und des Wohnungsbaus in Lublin interessiert, wird von Archivfotos aus dem Bau von Wohnsiedlungen wie LSM, Czechów und Czuby fasziniert sein.